Om passend onderwijs van onderaf vorm te geven hebben we in de regio Midden-Brabant scholen de mogelijkheid geboden Initiatieven in te dienen bij de projectleiding Passend Onderwijs Midden-Brabant. Deze initiatieven zijn beoordeeld door de projectleiding aan de hand van een aantal criteria (zie documenten ‘criteria Initiatief Plan van Aanpak’).
Het voornaamste criterium heeft te maken met ‘een includerende activiteit’.
Onder een includerende activiteit verstaan wij de beweging van leerlingstromen vanuit werkveld 3 naar 2 en 1 en van werkveld 2 naar 1.

In totaal hebben maar liefst 42 scholen, in mei 2009, een Initiatief ingediend.
Tijdens de tweede mogelijkheid, in maart 2010, hebben nog eens 38 scholen een Initiatief ingediend.
Onderstaand vindt u een overzicht van de initiatieven die schooljaar 2009-2010 en in schooljaar 2010-2011 zijn gestart.

Klik op de naam van de school voor een beschrijving en een verslag van de activiteiten (pdf) van het initatief.

School voor speciaal onderwijs Parcours
School voor speciaal onderwijs Parcours start een gericht onderzoek aan de hand van zes casussen die geplaatst zijn in het traject Op de Rails. Het onderzoek betreft vier leerlingen uit het voortgezet onderwijs en twee leerlingen uit het primair onderwijs. Tijdens het onderzoek staat het dilemma: hoe verhoudt zich de verantwoordelijkheid van de uitvoerende organisatie (Parcours) tot de verantwoordelijkheid van de school van herkomst van de leerling. Onderzocht wordt welke mogelijkheden en belemmeringen zich voordoen bij plaatsing in het traject Op de Rails en welke afspraken en communicatievormen er nodig zijn om gezamenlijk de verantwoordelijkheid te dragen en leerlingen die geplaatst worden in het project, optimale kansen te bieden. Verslag
De Bunders
Op basisschool De Bunders gaan teamleden aan de hand van het projectplan verder aan de slag met het realiseren van Passend Onderwijs.
De school gaat verder met het doorontwikkelen van een goed werkend zorgteam, het ontwikkelen van een doorgaande lijn hoe het onderwijsprogramma vorm te geven voor hoogbegaafde leerlingen en hoe het onderwijsprogramma af te stemmen op hulpvragen van zorgleerlingen en het ontwikkelen van competenties voor personeelsleden om adequaat het onderwijsprogramma uit te kunnen voeren. Verslag
Achthoeven
In een netwerk van basisscholen en door met elkaar en van elkaar te leren gaat Basisschool Achthoeven op zoek naar werkbare initiatieven om voor de groep hoogbegaafde leerlingen een passend onderwijsaanbod binnen de eigen school te creëren dat recht doet aan de zorg die zij verdienen.
Dit betekent dat de competenties van de leraren op het gebied van het werken met talentvolle leerlingen wordt vergroot zodat zij beter in staat zijn een rijke leeromgeving te creëren. Verslag
De Wegwijzer
Op basisschool De Wegwijzer gaat het team aan de slag met het doorontwikkelen van het onderwijsaanbod voor hoogbegaafde leerlingen.
Het betreft voornamelijk de doorgaande lijn voor leerlingen die de plusklas bezoeken en de aansluiting in de reguliere groep.
Voor leerlingen worden plannen opgesteld met voldoende uitdaging waar zowel in de plusklas als in de reguliere groep aan gewerkt wordt.
Voor ouders wordt een ouderavond rond dit project georganiseerd en voor teamleden vindt scholing plaats zodat zij beter inzicht krijgen in welke onderwijsbehoeften hoogbegaafde leerlingen hebben. Verslag
Leren van elkaar, leren van experts op Sint Caecilia
Door meer te gaan werken met pedagogische didactische registratie en intelligentieonderzoek wil basisschool Sint Caecilia het onderwijsaanbod voor zorgleerlingen meer passend maken.
Op basis van meetbare gegevens wordt een gefundeerde individuele route voor de leerling bepaald en beschreven in het handelingsplan. Verslag
Samenwerkingsverband WSNS Tilburg implementeren 1-zorgroute
Naast de veertien scholen binnen het samenwerkingsverband WSNS Tilburg die al gestart zijn met het implementeren van de 1-zorgroute, starten vanaf augustus 2010 nog vier scholen met dit succesvolle traject.
De deelnemende scholen zijn: Basisschool De Triangel, Basisschool De Zuidwester, Basisschool Klinkers en Basisschool Stelaertshoeve. Verslag
Samenwerkingsverband WSNS Moergestel-Oisterwijk
Het samenwerkingsverband WSNS Moergestel-Oisterwijk start met het inrichten van een kinderlaboratorium. Deze bovenschoolse voorziening is bedoeld voor meer- en hoogbegaafde leerlingen in de bovenbouw. In samenwerking met een school voor voortgezet onderwijs wordt een uitdagend aanbod op het gebied van natuur- en scheikunde ontwikkeld. Verslag
De wingerd
De Wingerd heeft als speerpunt dat aan de basis van al het leren het kind zich emotioneel vrij moet voelen en zelfvertrouwen moet hebben. De faalangstreductie training die leerlingen op De Wingerd gaan volgen zorgt er in preventieve zin voor dat gedragsproblemen (gedeeltelijk) voorkomen worden.
Kinderen met sociaal emotionele problemen kunnen op deze manier langer binnen het reguliere onderwijs blijven. Verslag
Parcours
Op de school voor speciaal onderwijs Parcours start een onderzoek om vast te stellen in hoeverre de samenwerking tussen een school voor regulier basisonderwijs, een school voor speciaal basisonderwijs en de school voor speciaal onderwijs (Parcours) kan leiden tot een integrale aanpak. Daarnaast wordt gezocht naar oplossingen voor diverse aandachtspunten waaronder: de aanpak van gedragsproblemen op individueel, groeps- en schoolniveau, verwijzing naar en samenwerking met speciale voorzieningen, gespecialiseerde aanpak van specifieke leerproblemen en optimalisering van financiële vergoedingen. Verslag
Samenwerkingsverband WSNS Moergestel-Oisterwijk
Elf scholen binnen het samenwerkingsverband WSNS Moergestel-Oisterwijk implementeren de 1-zorgroute waardoor zorgleerlingen vroegtijdig kunnen worden gesignaleerd. Door middel van handelingsgerichte diagnostiek kunnen leerlingen langer in de reguliere setting worden begeleid of leerlingen worden beter teruggeplaatst.
De 1-zorgroute beschrijft in onderlinge afstemming de stappen en beslismomenten die cyclisch in de zorg aan leerlingen op groepsniveau, op schoolniveau en op het niveau van de bovenschoolse zorg in het samenwerkingsverband worden gezet. De deelnemende scholen zijn: Basisschool Den Akker, Basisschool Tovervogel, Basisschool Bunders, Basisschool Molenhoek, Basisschool De Coppele, Basisschool Mozaik, Basisschool Graaf van Ursel, Basisschool Hertog Jan, Basisschool De Kikkenduut, Basisschool De Kajuit/De Wingerd en Basisschool De Bienekebolders. Verslag
Samenwerkingsverband WSNS GART
Binnen samenwerkingsverband WSNS Goirle-Alphen-Riel-Tilburg starten vanaf september 2010 twee pilotscholen met het invoeren van de 1-zorgroute. De betreffende scholen zijn: Basisschool De Regenboog en Basisschool De Kameleon. Verslag
Basisschool Vlashof Plusklas op een multiculturele school
Basisschool Vlashof start met een plusklas voor meer- en hoogbegaafde leerlingen waarbij tevens sprake is van een taalachterstand. Taalvaardigheid wordt als een zwaarwegend item gezien bij het herkennen van meer- en hoogbegaafdheid. Nederlands is voor de meeste leerlingen op Basisschool Vlashof een tweede taal. Door het inrichten van een plusklas kan Basisschool Vlashof de leerlingen een passend onderwijsaanbod bieden. Verslag
Project Zwaluwstaart
Stichting Tangent en school voor voortgezet onderwijs 2College Ruiven voeren onderzoek uit naar het oprichten van een nieuwe school voor 4-14 jarigen.
De nieuwe school is in staat om breed toegankelijk te zijn voor leerlingen met hulp- en zorgvragen.
Dit betekent dat de school zich ziet als een school behorend tot werkveld 2 en in staat is om leerlingen onderwijs te bieden uit werkveld 2 en werkveld 3. Verslag
Zorg Advies Team op Basisschool Den Bijstere
Basisschool Den Bijstere neemt een jaar de tijd om de mogelijkheden en meerwaarde voor een Zorg Advies Team op schoolniveau te verkennen en uit te proberen. Het Zorgadviesteam op basisschool Den Bijstere wordt structureel versterkt met een GZ-psychologe en de schoolmaatschappelijk werker van IMW. De schoolverpleegkundige, ambulant begeleiders en andere deskundigen zijn op afroep beschikbaar.
Op deze manier wordt bekeken aan welke voorwaarden het goed functioneren van een Zorg Advies Team op schoolniveau moet voldoen en wat dat vraagt van de leerkrachten en de school (organisatie). Daarnaast bezint Basisschool Den Bijstere zich op de financiële consequenties op langere termijn, zodat het ZAT-overleg een structurele plek in de schoolorganisatie kan krijgen en de school niet afhankelijk is van subsidiegelden. Verslag
Jan Ligthartschool Rendierhof ‘Met jou kan ik lezen en schrijven’
Op de Jan Ligthartschool Rendierhof heeft ICT een belangrijke plaats verworven in het onderwijskundig handelen van de leraren. De Werkgroep ICT en dyslexie gaat na welke rol ICT kan spelen bij het inzetten van compenserende, remediërende en ondersteunende middelen voor dyslectische leerlingen. Na de oriëntatie fase worden geschikte ICT-middelen aangeschaft en geïmplementeerd. Verslag
Professionalisering op basisschool De Sleutel
Basisschool De Sleutel gaat verder met het doorontwikkelen van het realiseren van Passend Onderwijs door onder andere de professionalisering van teamleden.
Op De Sleutel vindt professionalisering plaats op het gebied oplossingsgericht denken door middel van het implementeren van handelingsgerichte proces diagnostiek. Verslag
SBO De Zonnesteen
School voor speciaal basisonderwijs De Zonnesteen slaat een brug tussen school en thuis door de extra inzet van intern begeleiders om zo kinderen binnen werkveld 2 te kunnen houden en te voorkomen dat ze onnodig naar werkveld 3 (nm. Cluster 4) door moeten stromen.
Door extra inzet van de intern begeleider in de communicatie met ouders zullen gezinnen eerder zorginstellingen toelaten om in de opvoedingssituatie te ondersteunen. Stabiliteit, rust en structuur in de thuissituatie komt ten goede aan de ontwikkeling van de kinderen. Verslag
De Tovervogel
Op basisschool De Tovervogel worden verandertrajecten ingezet voor leerlingen met autisme en hoogbegaafde leerlingen met als doel vroegtijdige signalering en aansluitende diagnosticering te realiseren. Op basis hiervan worden schoolbrede aanpassingen voorgesteld. Op deze manier worden gedragsproblemen voorkomen omdat men al in een vroeg stadium adequaat met de problematiek wordt omgegaan. Verslag autisme
Verslag hoogbegaafdheid
Gezamenlijke aanvraag Jan Ligthartschool Driecant en De Bloemaert
De twee basisscholen Jan Ligthartschool Driecant en De Bloemaert gaan in gezamenlijkheid meerdere plusklassen voor hoog- en meerbegaafde kinderen inrichten. Door de krachten te bundelen kunnen de scholen tegemoet komen aan de speciale begeleiding en opvang van hoog- en meerbegaafde leerlingen. Verslag
SBO De Zonnesteen
School voor speciaal basisonderwijs De Zonnesteen implementeert de 1-zorgroute. De 1-zorgroute beschrijft in onderlinge afstemming de stappen en beslismomenten die cyclisch in de zorg aan leerlingen op groepsniveau, op schoolniveau en op het niveau van de bovenschoolse zorg in het samenwerkingsverband worden gezet. In de communicatie met ouders wil De Zonnesteen binnen de 1-zorgroute transparantie en betrokkenheid verder uitbouwen. Verslag
Basisschool Molenhoek
Het team van basisschool De Molenhoek gaat met behulp van het Digitaal Handelingsprotocol Hoogbegaafdheid kleuters in een vroeg stadium diagnosticeren. Daarnaast wordt binnen de kleutergroepen een passend onderwijsaanbod ontwikkeld voor (hoog)begaafde kleuters. Binnen de groepen 3 tot en met 8 wordt een planmatig passend onderwijsaanbod gerealiseerd door met ‘Levelwerk’ aan de slag te gaan. Verslag
Parelklas De Lochtenbergh
Basisschool de Lochtenbegrh start in nauwe samenwerking met school voor speciaal onderwijs aan zeer moeilijk lerende kinderen De Bodde een parelklas voor leerlingen met een verstandelijke beperking.
Met het concept ‘de parelklas’ wordt een passende onderwijsvoorziening gecreëerd zodat leerlingen meer thuisnabij onderwijs kunnen volgen. Verslag
‘Mijn plan’ Jan Ligthartschool Rendierhof
Op basisschool Jan Ligthartschool Rendierhof gaat het team aan de slag met het invoeren van ‘Mijn plan’. Met behulp van de methodiek van het voeren van oplossingsgerichte gesprekken met leerlingen komen leraren tot het opstelen van een individueel handelingsplan. Op deze manier kunnen leraren beter aansluiten bij de onderwijs-, zorgbehoefte van leerlingen. Verslag
Projectplan Passend Onderwijs De Bunders
Op basisschool De Bunders gaan teamleden aan de hand van het projectplan aan de slag met het realiseren van Passend Onderwijs. In het projectplan wordt de visie van de school op Passend Onderwijs beschreven en worden professionaliseringsactiviteiten voor teamleden vastgelegd.
Uiteindelijk leiden de activiteiten tot een goed werkend zorgteam en passend onderwijs voor meer-/hoogbegaafde leerlingen en rugzakleerlingen. Verslag
Jan Ligthartschool Huibeven
In nauwe samenwerking met de school voor speciaal basisonderwijs (SBO) Westerwel is basisschool Jan Ligthartschool Huibeven een traject gestart, leerlingen met een beschikking voor het SBO, onderwijs te bieden binnen de eigen reguliere basisschool. In dit traject is de samenwerking met ouders van groot belang. Verslag
'Leerrijk' op De Sporckt
Basisschool De Sporckt start met een dynamische 'plusklas' voor leerlingen met een specifieke onderwijsbehoefte. Uitgangspunt is dat de leerling in de eigen klas hoort. Voor het specifieke onderwijsaanbod kunnen leerlingen terugvallen op 'Leerrijk'. Op meerdere momenten van de dag, afhankelijk van de onderwijsbehoefte en meerdere dagen per week kan de leerling hier terecht voor instructie en begeleide inoefening op maat. Verwerking van de lesstof vindt vervolgens plaats in de eigen klas. De Sporckt heeft het initiatief genomen om een 'promotiefilm' te maken over Leerrijk. Verslag
Onderwijszorgklas De Bodde
Voor leerlingen met een ernstige verstandelijke beperking, autisme problematiek en gedragsproblemen start De Bodde (school voor speciaal onderwijs voor zeer moeilijk lerende kinderen) samen met Amarant de onderwijszorgklas.
De onderwijszorgklas is gevestigd op het terrein van Amarant. Leerlingen die gezien hun beperking en gedragsproblematiek geen onderwijs binnen een school aan kunnen, krijgen op deze manier toch les. "Als de leerling niet naar het onderwijs kan, kan het onderwijs wel naar de leerling”. Verslag
Jan Ligthartschool Huibeven
Jan Ligthartschool Huibeven bereidt zich voor, in te kunnen spelen op de verschillende onderwijsbehoeften van leerlingen om de uitstroom richting het SBO te verminderen.
Visievorming, heldere beleidslijnen en de implementatie van speciale onderwijszorgarrangementen voor zorgleerlingen maken passend onderwijs binnen de school voor een grotere groep mogelijk. Verslag
Stichting Xpect Primair ‘Talent in beeld’
In samenwerking met partners kenmerkt de aanpak van het onderwijs aan talentvolle leerlingen binnen de scholen van Xpect Primair zich door te denken over ‘wat is goed voor de betreffende leerlingen’. In het project ‘Talent in beeld’ wordt gestart bij de experts zelf: de leerlingen. De leerlingen zijn eigenaar van hun hulpvraag en leerbehoefte. De competenties van de leraar vormen de kritische succesfactor voor het vormgeven aan het onderwijs aan talentvolle leerlingen. Verslag
Leonardo-afdeling Midden-Brabant Stichting Opmaat
Stichting Opmaat start met het inrichten van een Leonardo-afdeling Midden-Brabant bij één van haar scholen. Het belangrijkste motief voor de start van de Leonardo-afdeling Midden-Brabant is de grote uitval van leerlingen in het reguliere onderwijssysteem. Het doel van de Leonardo-afdeling Midden-Brabant is om kinderen binnen de missie, tussen ontwikkelingsgelijke leerlingen, in een kleine groep, zich te laten ontwikkelen zoals dat bij de leerling past. De Leonardo-afdeling Midden-Brabant realiseert dit door middel van een uitdagend aanbod, binnen een rijke leeromgeving door professionele leraren. Verslag
Leren van elkaar, leren van experts op Sint Caecilia
Basisschool St. Caecilia is in 2005 na deelname aan het pilotproject hoogbegaafden WSNS Tilburg gestart met eigen plusgroepen. In schooljaar 2008-2009 kent de school drie groepen leerlingen die les krijgen van een speciaal daartoe opgeleide leraar. Doordat vanuit het Veldinitiatief extra middelen worden ingezet, wordt geborgd dat leerlingen met specifieke leerbehoeften deze zorg op de eigen school, in de eigen omgeving geboden kan worden. Daarnaast komt de leraar tot inhoudelijke samenwerking met collegascholen waardoor de kennis van St. Caecilia wordt gedeeld en men kan leren van ervaring en kennis van andere scholen. Verslag
Samenwerkingsverband WSNS Tilburg implementeert 1-zorgroute
Veertien scholen binnen het samenwerkingsverband WSNS Tilburg implementeren de 1-zorgroute waardoor zorgleerlingen vroegtijdig kunnen worden gesignaleerd. Door middel van handelingsgerichte diagnostiek kunnen leerlingen langer in de reguliere setting worden begeleid of leerlingen worden beter teruggeplaatst. De 1-zorgroute beschrijft in onderlinge afstemming de stappen en beslismomenten die cyclisch in de zorg aan leerlingen op groepsniveau, op schoolniveau en op het niveau van de bovenschoolse zorg in het samenwerkingsverband worden gezet.
De deelnemende scholen zijn: Basisschool Helen Parkhurst, Basisschool De Regenboog, Basisschool Panta Rhei, Basisschool De Sporckt, Basisschool Meander Basisschool De Vlashof, Basisschool De Sleutel, Basisschool De Stappen, Basisschool d'n Hazennest, Basisschool Fatima, Basisschool Zuiderlicht, Basisschool Don Sarto, Basisschool Andreas en Basisschool De Alm. Verslag
Ouders van basisschool De Sleutel
In samenwerking met de Brede School gaat basisschool De Sleutel verder met het doorontwikkelen van een ouderkamer. Daarnaast bereidt De Sleutel zich voor op het bieden van onderwijs aan leerlingen met een zorgvraag doordat leraren zich professionaliseren. Leraren worden handelingsbekwamer door scholing op het gebied van gedragsspecialist, oplossingsgericht werken en gespecialiseerde leraar. Verslag
Basisschool De Regenboog ‘Samen onderwijs passend maken’
In nauwe samenwerking met de school voor speciaal basisonderwijs (SBO) Noorderlicht is basisschool De Regenboog een traject gestart. Het traject zorgt ervoor dat leerlingen met een beschikking voor het SBO zo lang mogelijk binnen de eigen school onderwijs krijgen. Verslag
Parelklas De Wegwijzer
De Wegwijzer is een school die werk maakt van Passend Onderwijs. Samenwerking met school voor speciaal onderwijs aan zeer moeilijk lerende kinderen De Bodde speelt daarbij een grote rol. Met het concept ‘Parelklas’ krijgen meer kinderen met een beperking de mogelijkheid om daar waar het kan gewoon basisonderwijs te volgen. Verslag
Zorg Advies BegeleidingsTeam SBO Noorderlicht
In zeer nauwe samenwerking met zorginstellingen is SBO Noorderlicht vanaf 2004 bezig optimale zorg te regelen voor kinderen en ouders uit multi-problem gezinnen. Er is een goede zorgstructuur gerealiseerd waarin efficiënt wordt samengewerkt tussen onderwijs en zorg. Verslag
Autisme op SBO Westerwel / Kansrijk
Passend Onderwijs krijgt onder andere vorm in het project Kansrijk. Hierin werken REC Midden Brabant en Stichting Speciaal Onderwijs Tilburg / Bureau Speciaal Onderwijs samen aan een ontwikkelingsprogramma voor hoogbegaafde basisschoolleerlingen met een autisme spectrumstoornis. Verslag
Taalhulp/taalklas
Bij Taalhulp blijft het kind in de eigen klas en krijgt extra ondersteuning van een extra begeleider en de eigen leraar. De extra begeleider is er vooral om de leraar te ondersteunen.
Taalhulp is vooral voor leerlingen die de Nederlandse taal wel spreken, maar veel moeite hebben met lezen, schrijven en spelling. Zij worden twee dagen per week extra geholpen in kleine groepen van ongeveer 12 leerlingen in een aparte taalklas. Deze klassen zijn in vrijwel alle wijken van Tilburg dicht bij de eigen basisschool gelokaliseerd. De andere drie dagen blijven de leerlingen op hun eigen basisschool. Verslag

Terug naar vorige pagina